Warszawa znalazła się w gronie europejskich miast, gdzie testowane są nowe odmiany róż. W Ogrodzie Botanicznym PAN w Powsinie działa jedyne w Polsce pole prób tej „królowej ogrodu”. To właśnie tu przyznawana jest prestiżowa Bursztynowa Róża, której laureaci trafiają na okładki branżowych magazynów na całym świecie
Róża od wieków nosi miano królowej ogrodu. Jej historia sięga starożytności – Egipcjanie wykorzystywali płatki i olejki różane głównie w celach leczniczych i użytkowych, w Mezopotamii zaś miały zdobić legendarne wiszące ogrody Babilonu, uznawane za jedno z pierwszych rozariów. Od tamtej pory róża stała się symbolem piękna i bogactwa, a zarazem nieustannym wyzwaniem dla hodowców, którzy od stuleci poszukują nowych kształtów, barw i zapachów.
Konkurs na królową ogrodu
Konkursy różane odbywają się w wielu krajach Europy – m.in. we Francji, Niemczech, Holandii, Wielkiej Brytanii czy Czechach. Od kilku lat dołączyła do nich Polska dzięki Warsaw Rose Trials, organizowanym w Ogrodzie Botanicznym PAN w Powsinie wspólnie z Polskim Stowarzyszeniem Hodowców Róż. To jedyne tego typu wydarzenie w kraju.
Tegoroczna, szósta edycja konkursu, po raz pierwszy objęta honorowym patronatem Prezydenta m. st. Warszawy, zgromadziła kilkudziesięciu jurorów, którzy oceniali róże według czterech kryteriów: ogólnego wrażenia, wyglądu kwiatów, zdrowotności oraz zapachu. Maksymalnie odmiana mogła zdobyć 100 punktów. Ocenianie odbywa się dwuetapowo – najpierw przez jury krajowe, a następnie międzynarodowe. Wszystkie krzewy oznaczane są numerami, aby wyeliminować możliwość faworyzowania hodowców.
– Chodzi o to, żeby oceniać samą różę, a nie zastanawiać się, kto ją wyhodował – wyjaśnia Kamila Rakowska-Szlązkiewicz, kierownik Zespołu Kolekcji Ozdobnych w Ogrodzie Botanicznym PAN.
Sekcje konkursowe i zwycięzcy
Do rywalizacji zgłaszają się hodowcy lub ich przedstawiciele. Odmiany dzielone są na dwie kategorie: sekcję A, obejmującą róże jeszcze niedostępne w sprzedaży, i sekcję B – odmiany obecne na rynku krócej niż trzy lata. Wszystkie krzewy rosną w Powsinie przez 18-24 miesiące, pielęgnowane bez użycia oprysków chemicznych. To test ich odporności na choroby i szkodniki.
W tym roku najważniejszą nagrodę – Bursztynową Różę – zdobyła francuska odmiana hodowli Meilland z serii Street Colors ‘La Grande Notte’, która uzyskała ponad 81 proc. możliwych punktów. Przyznano także medale w kategoriach: róże wielkokwiatowe, rabatowe, pnące, miniaturowe i parkowe.- W wielu miastach świata najważniejszą nagrodą jest Złota Róża. U nas symbolem stał się bursztyn – podkreśla Rakowska-Szlązkiewicz.
Róże ocenia także publiczność
Warsaw Rose Trials nie są wydarzeniem zamkniętym. 17 sierpnia ogród zaprosił zwiedzających do udziału w otwartej „Ocenie Róż”. Po krótkim instruktażu uczestnicy otrzymywali arkusze i wybierali najpiękniejsze kwiaty oraz te o najintensywniejszym zapachu.
Międzynarodowe jury konkursu tworzą przedstawiciele towarzystw różanych, hodowcy, naukowcy, producenci i dziennikarze ogrodniczy. Zaplecze stanowi Narodowa Kolekcja Róż, założona w Powsinie w 1998 r. i wyróżniona statusem narodowej kolekcji dziesięć lat później. To największy w Polsce i jeden z ważniejszych w Europie zbiór róż.
Róża wciąż zaskakuje
– Róża nie bez powodu nazywana jest królową ogrodu. Bogactwo form, barw i zapachów sprawia, że hodowcy nie przestają eksperymentować – mówi Rakowska-Szlązkiewicz. – Wiele odmian laikowi trudno byłoby w ogóle rozpoznać jako róże.
Choć roślina ta towarzyszy człowiekowi od tysiącleci, wciąż potrafi zaskoczyć. Kolejne konkursowe krzewy już rosną w Powsinie. Jesienią ogród przyjmie nowe zgłoszenia – z myślą o edycji w 2027 r. Organizatorzy liczą, że impreza na stałe wpisze się w kalendarz europejskich konkursów różanych.
Zwycięzkie róże:
Główna nagroda – Amber Rose: 'Street Colors La Grande Motte’ – hodowca: Meilland ( Francja)
Nagroda publiczności Sekcja B: 'Lollipop’, hodowca W.Kordes Söhne (Niemcy)
Nagroda publiczności Sekcja A: ’Jardins & Santé ®’ hodocwca: Jérôme Rateau (Francja)
Wybór fotografów i brązowy medal w sekcji róż krzaczastych: 'POWSINoga’, hodowca: W.Kordes Söhne (Niemcy) ( ochrzczona na 5. tym konkursie róż w Powsinie)
Nagroda za zapach: 'Euodora’, hodowca: NIRP (Francja)